ސައުތު ކޮރެއާގައި 15 ބޭންކާއި ކުންފުންޏަކަށް 1.2 ބިލިއަން ޑޮލަރުގެ ޖޫރިމަނާ
ދެކުނު ކޮރެއާގެ ސަރުކާރުގެ ބޮންޑު ނީލަންތަކުގައި އަގުތައް ކޮންޓްރޯލްކޮށް ގަވާއިދާ ޚިލާފަށް މާކެޓް ހިންގި މައްސަލައެއްގައި، އެ ޤައުމުގެ 15 ބޭންކަކާއި މާލީ އިދާރާއެއް ޖުމްލަ 1.6 ޓްރިލިއަން ކޮރެއަން ވޮން (ގާތްގަނޑަކަށް 1.2 ބިލިއަން އެމެރިކާ ޑޮލަރު) އިން މިއަދު ޖޫރިމަނާކޮށްފިއެވެ. މިއީ އެ ޤައުމުގެ ވާދަވެރި ވިޔަފާރި ބަލަހައްޓާ މައި އިދާރާ ކަމަށްވާ ކޮރެއާ ފެއަރ ޓްރޭޑް ކޮމިޝަން (ކޭއެފްޓީސީ) ގެ ތާރީޚުގައި ވެސް މިފަދަ ވިޔަފާރީގެ ނޭދެވޭ ގުޅުމަކާ (ކާޓެލްއަކާ) ދެކޮޅަށް އެޅި އެންމެ ބޮޑު މާލީ ފިޔަވަޅެވެ.
ކޭއެފްޓީސީން ހާމަކުރި ގޮތުގައި މި މައްސަލަ ހިނގާފައިވަނީ ޖެނުއަރީ 2020 އިން ފެށިގެން ޖޫން 2023 ގެ ނިޔަލަށެވެ. އެ މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި އެ ބޭންކުތަކާއި މާލީ މުއައްސަސާތަކުގެ ޓްރޭޑަރުން ވަނީ ފޯނު ކޯލްތަކާއި ޓެލެގްރާމް ފަދަ އެންކްރިޕްޓް ކޮށްފައިވާ މެސެޖިންގ އެޕްލިކޭޝަންތައް މެދުވެރިކޮށް، ސިއްރިއްޔާތުގައި މައުލޫމާތު ބަދަލުކޮށްފައެވެ. މިގޮތުން ސަރުކާރުގެ ޓްރެޜަރީ ބޮންޑު (ކޮރެއަން ޓްރެޜަރީ ބޮންޑްސް - ކޭޓީބީ) ވިއްކުމަށް އެ މުއްދަތުގައި ބޭއްވި 150 ނީލަމުގެ ތެރެއިން 145 ނީލަމެއްގައި، ބިޑުކުރާނެ އަގުތަކާއި ގަންނާނެ މިންވަރު އެ ފަރާތްތަކުން ކުރިން ރާވައި އެއްބަސްވެފައިވާ ކަމަށް ތަޙުޤީޤަށް ވަނީ ސާބިތުވެފައެވެ.
މިގޮތަށް ބޮންޑުތަކުގެ އަގުތައް ގަސްތުގައި ވަކި މިންވަރެއްގައި ހިފެހެއްޓުމާއި ނީލަމުގެ ނަތީޖާއަށް ނުފޫޒު ފޯރުވުމުގެ ސަބަބުން، ދައުލަތުގެ ދަރަނީގެ ކަރުދާސްތަކުގެ އަގު ކަނޑައެޅުމުގެ މިނިވަން ވާދަވެރި ނިޒާމަށް ބޮޑެތި ލޮޅުންތަކެއް އަރައި، ސަރުކާރާއި އާންމު އިންވެސްޓަރުންނަށް ބޮޑެތި މާލީ ގެއްލުންތަކެއް ލިބިފައިވާ ކަމަށް ކޮމިޝަނުން ފާހަގަކުރެއެވެ. ސަރުކާރުގެ ބޮންޑު މާކެޓަކީ މުޅި ޤައުމުގެ އިންޓްރެސްޓް ރޭޓްތަކާއި އެހެނިހެން މާލީ މުއާމަލާތްތަކުގެ އަސާސް ކަމަށްވުމުން، މިއީ ޤައުމުގެ މުޅި މާލީ ނިޒާމުގެ އިތުބާރު ގެއްލޭ ފަދަ ނުރައްކާތެރި އަމަލެއްގެ ގޮތުގައި ކޮމިޝަނުން ވަނީ ސިފަކޮށްފައެވެ.
މި މައްސަލައިގައި ޝާމިލުވި ބޭންކުތަކާއި މާލީ ކުންފުނިތައް ބޮޑު އަދަދަކުން ޖޫރިމަނާކުރުމުގެ އިތުރުން، އޭގެ ތެރެއިން އެންމެ އިސްކޮށް އަމަލީ ގޮތުން ބައިވެރިވި 7 ކުންފުންޏަކާއި ބައެއް އިސް ޓްރޭޑަރުންނާ ދެކޮޅަށް ޖިނާއީ ދަޢުވާ އުފުލައި ޝަރީޢަތަށް ހުށަހެޅުމަށްޓަކައި ޕްރޮސެކިއުޓަރުންގެ އޮފީހަށް ފޮނުވުމަށް ވެސް ކޭއެފްޓީސީން ވަނީ ނިންމާފައެވެ. މި ފިޔަވަޅަކީ ދެކުނު ކޮރެއާގެ މާލީ ބާޒާރުގެ އިންސާފުވެރިކަން ދަމަހައްޓައި، މިފަދަ ޣައިރު ޤާނޫނީ މުއާމަލާތްތައް ހުއްޓުވުމަށް އެޅި ވަރުގަދަ ފިޔަވަޅެއް ކަމަށް މާހިރުން ދެކެއެވެ.