ކަނޑުގެ ފުރޭތައަކުން ކަނޑުއަޑީގެ ދިރުންތަކުގެ ހިޔާވައްސަކަށް؛ އިހުރު ކައިރީގައި އޮތް "ރަންނަމާރި ރެކް"!
ސާފު ރީތި މޫދާއި، ކުލަކުލައިގެ މުރަކަތަކާއި، ތަފާތު އެކި ބާވަތްތަކުގެ ކަނޑުގެ ދިރުންތަކުގެ ސަބަބުން ދިވެހިރާއްޖެއަކީ ދުނިޔޭގެ އެންމެ މަޤްބޫލު އެއް ޑައިވިންގ މަންޒިލެވެ. ރާއްޖޭގެ ކޮންމެ ރަށެއް ވަށައިގެންވެސް އަމިއްލަ "ހައުސް ރީފެއް" ނުވަތަ ފަރެއް އޮންނައިރު، ސްނޯކަލް ކުރުމަށާއި ޑައިވް ކުރުމަށް ފުރިހަމަ މާޙައުލެއް ކޮންމެ ހިސާބަކުންވެސް ލިބެން ހުރެއެވެ.
މާލެއާއި ވެލާނާ އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓުން ފުރައިގެން ސްޕީޑްބޯޓުގައި އެންމެ 25 މިނެޓުން ދެވޭ ދުރުމިނުގައި، މާލެއަތޮޅު އުތުރުބުރީގައި އޮންނަ އަންގްސާނާ އިހުރު (މިހާރުގެ ނަމުންނަމަ ދަވާ އިހުރު) އަކީ 500 އަށްވުރެ ގިނަ ރުކުން ހިޔާވެފައިވާ، ރައްކާތެރިކުރެވިފައިވާ ރީތި ފަރެއް އޮންނަ ޖަޒީރާއެކެވެ. މި ރަށުގެ ފަރު ކައިރީގައި ކަނޑުއަޑީގައި އޮތް އެންމެ މަޝްހޫރު އެއް ތަނަކީ ތާރީޚީ އަދި ސިއްރުވެރި ގޮތަކަށް ފެތިފައިވާ "ރަންނަމާރި ރެކް" އެވެ.
"ރަންނަމާރި" އުޅަނދު ފެތުނު ގޮތާއި އޭގެ ފަހަތުގައިވާ ސިއްރު
1999 ވަނަ އަހަރު، އިހުރު ޓޫރިސްޓް ރިސޯޓުގެ މެނޭޖްމަންޓުން ނިންމީ އެ ރިސޯޓަށް ޒިޔާރަތްކުރާ ޑައިވަރުންނަށް ތަފާތު އަދި ޝައުޤުވެރި ތަޖުރިބާއެއް ހޯދައިދިނުމުގެ ގޮތުން، ކަނޑުއަޑީގައި މަސްނޫއީ ފަރެއް ނުވަތަ "ރެކް ޑައިވިންގ" ސައިޓެއް ޤާއިމުކުރުމަށެވެ. މިކަމަށް އެކަށީގެންވާ ބާ އުޅަނދެއް ހޯދަމުން ދަނިކޮށް، އެމީހުންނަށް ފެނުނީ ވެލި ނެގުމަށް ބޭނުންކުރަމުން އައި ބޮޑު ޑްރެޖަރެއް ކަމަށްވާ "ރަންނަމާރި" އެވެ.

1999 ވަނަ އަހަރުގެ އޭޕްރީލް މަހުގެ 25 ވަނަ ދުވަހު، މި ޑްރެޖަރު ކަފުޖަހައިގެން އިހުރު ކައިރިއަށް ގެނެސް، އެ ރަށުގެ ހައުސް ރީފާ އެންމެ 10 މީޓަރު ބޭރުގައި އަޅާފައި ބޭއްވިއެވެ. އުޅަނދު ފައްތާލުމުގެ ކުރިން، ތިމާވެށްޓަށް އެއްވެސް ގެއްލުމެއް ނުވާނެހެން އެ އުޅަނދު ވަރަށް ރަނގަޅަށް ސާފުކުރިއެވެ. މިގޮތުން، އުޅަނދުގެ އިންޖީނާއި، ބެޓެރިތަކާއި، ތެލާއި އެހެނިހެން ވިހަ ކެމިކަލްތައް އެއްކޮށް ނަގައި، ކަނޑުގެ ދިރުންތަކަށް ރައްކާތެރި ތަނަކަށް އެ އުޅަނދު ހެދިއެވެ.
ރިސޯޓުގެ މެނޭޖްމަންޓުން ރާވާފައި އޮތީ ރަސްމީކޮށް މި އުޅަނދު ފައްތާލުމުގެ މަސައްކަތް އޭޕްރީލް 27 ވަނަ ދުވަހު ކުރުމަށެވެ. ނަމަވެސް، އެންމެން ހައިރާންކޮށްލީ އޭޕްރީލް 25 ވަނަ ދުވަހުގެ ހަވީރުގެ ވަގުތެއްގައި، އެއްވެސް މީހެއްގެ ބާރަކާ ނުލައި އެ އުޅަނދު އަމިއްލައަށް އަޑިއަށް ގޮސް ފެތުމުންނެވެ. ތާވަލުކުރެވިފައިވާ ދުވަހުގެ ދެ ދުވަސް ކުރިން، ކަނޑައެޅިފައިވާ ސަރަޙައްދުގެ އަޑީގައި އެ އުޅަނދު ހަމަޖެހިލި ގޮތަކީ މިއަދާ ހަމައަށްވެސް ޑައިވަރުންގެ މެދުގައި ސިއްރުވެރި ވާހަކައެއްގެ ގޮތުގައި ދެކެވޭ ކަމެކެވެ.
"ރަންނަމާރި" މި ނަން ދެވުނު ސަބަބާއި ފުލޯކު ވާހަކަ
މި އުޅަނދަށް "ރަންނަމާރި" ކިޔުނީ ދިވެހީންގެ ތެރޭގައި މަޝްހޫރު ފުލޯކު ވާހަކައަކާ ގުޅުވައިގެންނެވެ. އިހުގެ ދިވެހި ފުލޯކު ވާހަކަތަކުގައިވާ ގޮތުން، ރަންނަމާރިއަކީ ކޮންމެ ހަނދުމަހެއްގެ ފުރިހަމަ ހަނދު އަރާ ރޭ ކަނޑުން އަރައިގެން އަންނަ ބިރުވެރި ފުރޭތައެކެވެ. އެ ފުރޭތައިގެ ކިބައިން ރަށް ސަލާމަތްކުރުމަށްޓަކައި، ކޮންމެ މަހަކު އެއްފަހަރު އަންހެން ކުއްޖަކު އަތިރިމަތީގައި ހުންނަ ބުދުފައްޅިއަކަށް ލާން ޖެހެއެވެ. އަދި އަނެއް ދުވަހު ހެނދުނު ބަލާއިރު އެ ކުއްޖާ އޮންނަނީ މަރުވެފައެވެ. 1153 ވަނަ އަހަރު ރާއްޖެ އިސްލާމްވުމާއެކު މި ނުރައްކާތެރި ކަންތައް ނިމުމަކަށް އައެވެ.
1980 ގެ އަހަރުތަކުގައި މާލެއާއި ތިލަފުށީގެ ބިން ހިއްކުމުގެ ބޮޑެތި މަޝްރޫޢުތަކަށް ވެލި ނެގުމަށް ބޭނުންކުރި މި ޑްރެޖަރަކީ އޭރުގެ ނިސްބަތުން އާދަޔާޚިލާފު ބިޔަ، އަދި ބިރުވެރި ސިފައެއް ހުރި އުޅަނދަކަށް ވާތީ، ދިވެހި ފުލޯކު ވާހަކައިގައި އުޅޭ ބިޔަ ފުރޭތައިގެ ނަމުން އެ އުޅަނދަށް "ރަންނަމާރި" ކިޔުނީ ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.

ފުރާނަ ގެންދިޔަ ނަމަކުން، ހާސްކުރާ ދިރުންތަކެއްގެ ހިޔާވައްސަކަށް!
ދިވެހި ފުލޯކުގައި ފުރާނަތައް ގެންދިޔަ ނުރައްކާތެރި ނަމެއް ކިޔާފައިވީ ނަމަވެސް، މިއަދު ކަނޑުއަޑީގައި އޮތް "ރަންނަމާރި ރެކް" އަކީ އެތައް ހާސް ކަނޑުގެ ދިރުންތަކަކަށް ދިރިއުޅުން ހޯދައިދޭ އަމާން ވެއްޓެކެވެ. އުޅަނދު ފެތުނުތާ އަހަރެއްހާ ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އޭގެ ދަގަނޑުތަކުގައި މުރަކަ ޖަހައި، މަސްމަހާމެހީގެ އާބާދީއެއް އުފެދެން ފެށިއެވެ.
މިހާރު 20 އަހަރަށްވުރެ ގިނަ ދުވަސް ވެފައިވާއިރު، މި ރެކް ވަނީ ފުރިހަމަ ގުދުރަތީ ފަރަކަށް ބަދަލުވެފައެވެ. މިތަނުން ފެންނަ ދިރުންތަކުގެ ތެރޭގައި:
އުޅަނދުގެ ބޭރުގައި: ހަނދި އައިންތަކާއި މުގުރާން އައިންތައް އުޅަނދު ވަށައިގެން ފަތާތަން ފެނެއެވެ. އަދި ފާނައާއި ބެޓްފިޝް ފަދަ މަސްތައް އުޅަނދުގެ ބޭރު ފަށަލައިގައި އުޅެއެވެ.
އިންޖީނު ރޫމް ތެރޭގައި: އުޅަނދުގެ އެތެރޭގެ އަނދިރި ބައިތަކުގައި ގްލާސްފިޝް އައިންތަކާއި، ބިގްއައި، ސްކުއިރެލްފިޝް އަދި ބޮޑެތި ވެން ދިރިއުޅެއެވެ.
ކަނޑުގެ އަޑީގައި: ރެކްގެ ދަށުގައި އޮންނަ ވެލިގަނޑުގައި މަޑިއާއި، ސްކޯޕިއަން ފިޝް އަދި ނާސް ޝާކް އަރާމުކޮށްލަން އޮންނަ މަންޒަރު އާންމުކޮށް ފެނެއެވެ.
"10 ޓު 10" — 24 ގަޑިއިރުގެ ލައިވް ޑައިވް ހަރަކާތް
ރަންނަމާރި ރެކް ފެތުނު އަހަރީ ދުވަސް ފާހަގަކުރުމަށް ރިސޯޓުގެ މެރިން ޓީމުން ކޮންމެ އަހަރަކުވެސް ޚާއްޞަ ހަރަކާތްތަކެއް ހިންގައެވެ. މިގޮތުން، 2013 ވަނަ އަހަރު ރާއްޖޭގައި މުޅިން އަލަށް "10 ޓު 10" (10 to 10) ގެ ނަމުގައި 24 ގަޑިއިރުގެ ލައިވް ސްޓްރީމިންގ ޑައިވް ހަރަކާތެއް ފެށިއެވެ.
ހެނދުނު 10:00 އިން އަނެއް ދުވަހުގެ ހެނދުނު 10:00 އަށް މެދުކެނޑުމެއްނެތި ކުރިއަށްދާ މި ހަރަކާތުގައި، ކަނޑުއަޑީގެ ވަގުތުން ދައްކާ މަންޒަރުތަކާއެކު ތިރީގައިވާ ކަންކަން ހިމެނެއެވެ:
ފަތިހުން ފެށިގެން މެންދަމާ ހަމައަށް ރެކަށް ކުރާ ޚާއްޞަ ޑައިވްތައް.
ކަނޑުގެ ތިމާވެށްޓާ ގުޅޭ މަޢުލޫމާތު ދިނުމުގެ ސެޝަންތައް (Marine Talks).
ފަރުތަކުގައި މުރަކަ އިންދުމުގެ ހަރަކާތްތައް.
ރަންނަމާރި ފުލޯކު ވާހަކަ ދައްކުވައިދޭ ތަމްސީލުތައް.

މި ހަރަކާތުގެ މައިގަނޑު މަޤްޞަދަކީ، ރިސޯޓުގެ މެހެމާނުންނާއި، ރާއްޖޭގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކުގެ ޑައިވަރުންނާއި، ތިމާވެށްޓަށް ލޯބިކުރާ ފަރާތްތައް އެއްތަނަކަށް ގެނެސް، މޫސުމަށް އަންނަ ބަދަލުތަކާއި ރާއްޖޭގެ ނާޒުކު ފަރުތައް ހިމާޔަތްކުރުމަށް ހޭލުންތެރިކަން އިތުރުކުރުމެވެ.
ރަންނަމާރި ރެކަށް ޑައިވް ކުރެވޭނެ ގޮތް
ރިސޯޓުގައި ތިބޭ ސެޓިފައިޑް ޑައިވަރުންނަށް އަހަރުގެ ކޮންމެ ދުވަހަކުވެސް ފަސޭހަކަމާއެކު ރަންނަމާރި ރެކަށް ޑައިވް ކުރެވޭނެއެވެ. އަދި ރިސޯޓުން ބޭރުން އަންނަ ޑައިވަރުންނާއި ސަފާރީތަކުގެ މެހެމާނުންނަށްވެސް، ރިސޯޓުގެ މެނޭޖްމަންޓުގެ ހުއްދަ ކުރިއާލާ ހޯދުމަށްފަހު މި ތާރީޚީ ރެކް ބަލާލުމުގެ ފުރުޞަތު އޮވެއެވެ.

