ބޭންކެއް އުވާލުމާއެކު ޕެރަގުއޭގައި ބޮޑު ސިޔާސީ އަދި އިޤްތިޞާދީ އަރާރުއެއް؛ ރައީސް މަޤާމުން ވަކިކުރުމަށް އެދެފި
ޕެރަގުއޭގެ އެންމެ ބޮޑެތި ޑިޖިޓަލް ބޭންކުތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ "ޔުއެނޯ ބޭންކް" (Ueno Bank) ގެ މާލީ ޙާލަތު އިންތިހާއަށް ދަށަށްގޮސް، އެ ޤައުމުގެ މަރުކަޒީ ބޭންކުން އެ ބޭންކް ކޮންޓްރޯލްގެ ދަށަށް ގެނައުމާ ގުޅިގެން މުޅި ޤައުމުގައި ބޮޑު ސިޔާސީ އަދި މާލީ ހަލަބޮލިކަމެއް އުފެދިއްޖެއެވެ .
މި މަހުގެ ކުރީކޮޅު، ޕެރަގުއޭގެ މަރުކަޒީ ބޭންކް (ބީސީޕީ) އިން ޔުއެނޯ ބޭންކް އެއްކޮށް ކޮންޓްރޯލަށް ގެނެސް "ރިޒޮލިއުޝަން ޕްރޮސީޑިންގްސް" ފަށާފައިވަނީ، ބޭންކު ހިންގުމުގައި ހުރި ގިނަ މައްސަލަތަކަކާއި ޤާނޫނާ ޚިލާފު މުޢާމަލާތްތަކެއް ފަޅާއެރުމުންނެވެ . މިގޮތުން، ބޭންކުގެ މާލީ ރައްކާތެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށް ޤާނޫނުން ލާޒިމުކުރާ ސޮލްވަންސީ ރޭޝިއޯ، ހުންނަންޖެހޭ އެންމެ ދަށް މިންވަރުގެ 50 އިންސައްތައަށްވުރެ ދަށަށް ވެއްޓިފައިވާކަން އޮޑިޓުން ވަނީ ހާމަވެފައެވެ. މީގެ އިތުރުން ގުޅުންހުރި ފަރާތްތަކަށް ނުޤަވާޢިދުން ލޯނު ދޫކުރުމާއި، އެސެޓްތައް ނުބައިކޮށް ރިޕޯޓްކުރުމުގެ މައްސަލަތައްވެސް ވަނީ ފެންމަތިވެފައެވެ. މި ފިޔަވަޅާއެކު، ބޭންކުގެ ލައިސަންސް ސަސްޕެންޑްކޮށް، ގާތްގަނޑަކަށް 3 މިލިއަން ކަސްޓަމަރުންގެ އެކައުންޓްތައް ފްރީޒްވުމުން، ފައިސާ ނުނެގިގެން ޢާންމު ރައްޔިތުން ވަނީ ބޭންކުގެ ބްރާންޗުތަކާއި އޭޓީއެމްތަކުގެ ދޮށުގައި ދިގު ސަފުތައް ހަދާފައެވެ . އެސް އެންޑް ޕީ ގްލޯބަލް ރޭޓިންގްސްއިން މިހާރު ވަނީ މި ބޭންކުގެ ރޭޓިންގް "ޑީ" (ޑިފޯލްޓް) އަށް ދަށްކޮށްފައެވެ.
މި މައްސަލައިގެ ނުރައްކާތެރިކަން އިތުރަށް ބޮޑުވެގެން ދިޔައީ، މި ބޭންކުގައި ޤައުމުގެ ޕެންޝަން އަދި ޞިއްޙީ ފަންޑު (އައިޕީއެސް) ގެ ގާތްގަނޑަކަށް 380 މިލިއަން ޑޮލަރު ހިމެނޭހެން، ދައުލަތުގެ މުއައްސަސާތަކުގެ 800 އާއި 850 މިލިއަން ޑޮލަރާ ދެމެދުގެ ބޮޑު ޢަދަދެއްގެ ޑިޕޮސިޓްތައް ހުރުމާ ގުޅިގެންނެވެ.
މި ޙާދިސާއާއެކު ޕެރަގުއޭގެ ރައީސް ސަންޓިއާގޯ ޕެންޔާއަށް ވަނީ ވަރުގަދަ ސިޔާސީ ލޮޅުމެއް ކުރިމަތިވެފައެވެ . ސަބަބަކީ ރައީސް ކަމަށް ވަޑައިގަތުމުގެ ކުރިން ޕެންޔާ ވަނީ މި ބޭންކުގެ ހިއްސާދާރެއްގެ އިތުރުން ޑިރެކްޓަރުންގެ ބޯޑުގެ މެންބަރެއްގެ ގޮތުގައިވެސް މަސައްކަތް ކުރައްވާފައިވުމެވެ. މި ގުޅުންތަކުގެ ސަބަބުން މަޞްލަޙަތު ފުށުއެރުންތަކެއް ހުރި ކަމަށާއި، ބޭންކު ރެގިއުލޭޓް ކުރުމުގައި ދައުލަތުން ފަރުވާކުޑަކޮށްފައިވާ ކަމަށް ތުހުމަތުކޮށް، ރައީސް ޕެންޔާ މަޤާމުން ދުރުކުރުމަށް (އިމްޕީޗް ކުރުމަށް) އިދިކޮޅު 35 މެންބަރަކު ވަނީ ޕާލަމެންޓަށް ރަސްމީކޮށް މައްސަލަ ހުށަހަޅާފައެވެ . މިއީ އިދިކޮޅުން ކުރާ ތުހުމަތުތަކެއް ކަމަށާއި، ރައީސްގެ މައްޗަށް އެއްވެސް ޖިނާއީ ކުށެއް ސާބިތުވެފައި ނުވާކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ.
މި މައްސަލައިގެ ތެރެއިން، ރައީސްގެ އެދިވަޑައިގަތުމުގެ މަތިން މަރުކަޒީ ބޭންކުގެ ގަވަރުނަރު ކާލޯސް ކަރުވާލޯ ވަނީ މަޤާމުން އިސްތިޢުފާ ދެއްވާފައެވެ. އަދި ޕްރޮސެކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީހުން ފެށި ޖިނާއީ ތަޙުޤީޤުގެ ދަށުން، ބޭންކުގެ އިސް ވެރިންނާއި އެކަމާ ގުޅުންހުރި ވިޔަފާރިވެރިން ހިމެނޭހެން 8 މީހަކު ވަނީ ހައްޔަރުކޮށްފައެވެ.
ޙާލަތު ކޮންޓްރޯލް ކުރުމަށްޓަކައި ރައީސް ޕެންޔާ ވަނީ ކުދި އަދި އާދައިގެ ޑިޕޮސިޓަރުންގެ ޙައްޤުތައް ރައްކާތެރިކުރުމަށް "ޑިޕޮސިޓް ގެރެންޓީ ފަންޑު" މެދުވެރިކޮށް، ގާތްގަނޑަކަށް 98 އިންސައްތަ ކަސްޓަމަރުންގެ ފައިސާ އަވަހަށް އަނބުރާ ދިނުމަށްޓަކައި ކުއްލި ޤާނޫނެއް ޕާލަމެންޓަށް ހުށަހަޅުއްވާފައެވެ . މަރުކަޒީ ބޭންކުން ބުނެފައިވަނީ މިއީ ވަކި އެއް ބޭންކަކަށް ކުރިމަތިވި މައްސަލައެއް ކަމަށާއި، ޤައުމުގެ މުޅި ބޭންކިންގ ނިޒާމު އޮތީ ބަދަހިކޮށް ކަމަށެވެ. އެހެންނަމަވެސް، ޤައުމުގެ އާބާދީގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބައި މީހުންނާ ގުޅިފައިވާ މި ބޭންކުގެ މައްސަލައިގެ ސަބަބުން އުފެދިފައިވާ ސިޔާސީ އަދި އިޤްތިޞާދީ ނުތަނަވަސްކަން ކުޑަވާނެ ދުވަހެއް އަދިވެސް ލަފާކުރަން ދައްޗެވެ.
